A A A

"Kolej na Radom" hasłem Uliczki Tradycji!

"Kolej na Radom" - tak brzmi hasło tegorocznej "Uliczki Tradycji”, budujcie ją razem z nami! Czekamy na skany dawnych zdjęć i dokumentów dotyczących tej tematyki. Chodzi o archiwalia do 1939 r. To dobry czas, by zrobić porządki w domowych archiwach a potem współtworzyć z nami przewodnik po kolejowej historii miasta. Czekamy pod adresami: resursa.radom@wp.pl; resursa@resursa.radom.pl. Mamy nadzieję, że spotkamy się, jak zwykle, w drugi weekend września.

 

Kolej miała zasadniczy wpływ na rozwój Radomia. Wybudowana w latach 1882 -1885 Kolej Iwanogrodzko - Dąbrowska biegnąca przez Radom, dostarczyła impuls do rozbudowy - powstały nowe dzielnice przemysłowe z licznymi fabrykami; nowe ulice i dzielnice mieszkalne, obiekty użyteczności publicznej. Rozwój Radomia w oparciu o kolej trwał i w II RP. W 1918 r. radomscy kolejarze dali wyraz swojego patriotyzmu, aktywnie uczestnicząc w wyzwalaniu miasta spod okupacji austriackiej. To także dzięki nim miasto było wolne już 2 listopada. Powstające na początku lat 20. duże firmy jak np. Fabryka Broni, czy potem te w ramach Centralnego Okręgu Przemysłowego, też kooperowały ściśle z koleją.

 

Duże znaczenie miała w II RP dla miasta budowa linii Radom- Warszawa. W 20-leciu międzywojennym w mieście była siedziba Radomskiej Dyrekcji Okręgowej Kolei Państwowych, która obejmowała teren województw kieleckiego i lubelskiego, sięgając za Łuck. Dyrekcja była znaczącym pracodawcą w Radomiu, podobnie jak podległe jej firmy remontowe, naprawcze. Kolejarze zaś aktywnie włączali się w życie kulturalne i społeczne miasta, dla szkolenia kadr kolejowych powstała specjalna szkoła do której ściągała młodzież z Polski południowej i wschodniej.

 

Ciekawe dla historii kolei w Radomiu są jeszcze dwa fakty. Twórcą linii iwangrodzko- dąbrowskiej był Jan Bogumił Bloch, urodzony w 1836 r. w Radomiu, który z czasem zasłynął jako „król kolei żelaznych” i polski kandydat do Pokojowej Nagrody Nobla. Kolei w mieście, a więc potem i nowoczesnego miasta, nie byłoby też bez innego radomianina - Karola Potkańskiego (historyka i etnografa, profesora Uniwersytetu Jagiellońskiego). To on podarował swoje grunty pod budowę stacji kolejowej. Na wszytko to - pracę i poświęcenie jednostek, grup, dla dobra ogółu, dla Polski i "małej Ojczyzny", na ważne aspekty historii gospodarczej - zwrócimy uwagę podczas "Uliczki Tradycji".

 

A oto kilka fotek z zasobów Narodowego Archiwum Cyfrowego. Ukazują uroczystości w listopadzie 1934 r., w związku z oddaniem do użytku linii Warszawa - Radom. Wcześniej podróż do stolicy odbywaliśmy drogą okrężną, przez Dęblin.

Przecięcie symbolicznej wstęgi na torach przez premiera Leona Kozłowskiego

Przecięcie symbolicznej wstęgi na torach przez premiera Leona Kozłowskiego

poświęcenie linii kolejowej, Radom

poświęcenie linii kolejowej, Radom

pierwszy pociąg z Warszawy zmierza do Radomia

pierwszy pociąg z Warszawy zmierza do Radomia

pierwszy pociąg nowej linii na stacji Radom

pierwszy pociąg nowej linii na stacji Radom

wjazd pierwszego pociągu

wjazd pierwszego pociągu